Tự chăm sóc · 2-5 phút
Kỹ thuật grounding 5-4-3-2-1
Dùng năm giác quan để kéo sự chú ý về hiện tại khi lo âu hoặc suy nghĩ dồn dập.
Bài này dẫn 1 nguồn, tất cả đều mở được liên kết gốc. Cách nội dung được biên soạn
Phù hợp khi bạn đang trải qua: Lo âu , Căng thẳng và quá tải
Các bước thực hiện
- Nhìn quanh và gọi tên 5 thứ bạn THẤY. Cố tìm chi tiết nhỏ bạn chưa từng để ý.
- Chú ý 4 thứ bạn CHẠM hoặc cảm nhận được: quần áo trên da, mặt ghế, sức nặng của một vật trong tay.
- Lắng nghe 3 âm thanh, ưu tiên những tiếng mà đầu bạn thường lọc bỏ: tiếng đồng hồ, xe ngoài đường, tiếng quạt.
- Tìm 2 mùi quanh bạn.
- Nhận ra 1 vị trong miệng.
Vì sao có tác dụng
Grounding là kỹ thuật kéo tâm trí ra khỏi cảm giác hoặc suy nghĩ khó chịu và đưa sự chú ý về hiện tại (NHS Oxford Health). Khi lo âu, đầu bạn đang ở một tương lai tưởng tượng; việc buộc phải gọi tên những gì đang có thật ngay lúc này cắt ngang vòng lặp đó.
Cơ sở: NHS Oxford Health CAMHS
Khi nào nên cân nhắc thêm
Đây là cách hạ nhiệt một cơn, không phải cách chữa lo âu. Nếu bạn phải dùng nó nhiều lần mỗi ngày để đi qua ngày thường, đó là dấu hiệu nên tìm chuyên gia.
Làm cụ thể thế nào
Không cần nhắm mắt, không cần ngồi yên, không cần ai biết bạn đang làm. Bạn có thể làm trong lớp học, trên xe buýt, giữa cuộc họp.
Điều quan trọng nhất là gọi tên cụ thể, không lướt qua. Đừng chỉ nghĩ “có cái bàn”. Hãy nghĩ “cái bàn gỗ, có một vết xước dài ở góc phải”. NHS gợi ý tìm những chi tiết bạn chưa từng để ý: một hoa văn trên trần, cách ánh sáng phản chiếu trên mặt bàn, một vật vẫn ở đó mà bạn chưa bao giờ nhìn kỹ.
Với bước chạm, bạn có thể cầm một vật lên và chú ý sức nặng, bề mặt, nhiệt độ của nó. Với bước nghe, NHS nhấn mạnh hãy chú ý những âm thanh mà đầu bạn đã tự động lọc bỏ.
Nếu đến bước mùi hoặc vị mà không tìm ra gì, đừng bỏ cuộc giữa chừng. Bạn có thể nhớ lại một mùi quen, hoặc đơn giản nhận ra vị còn lại của thứ vừa uống.
Dấu hiệu bạn đang làm đúng
Bạn thấy nhịp thở chậm lại một chút, và sự chú ý bớt dính vào suy nghĩ đang lặp. Cảm giác lo có thể vẫn còn. Grounding không xoá nó, nó chỉ làm bạn không bị cuốn đi.
Lỗi thường gặp
- Làm quá nhanh cho xong. Đếm hết trong mười giây thì không có tác dụng gì. Mỗi thứ nên được nhìn hoặc nghe thật sự vài giây.
- Coi đó là bài kiểm tra. Không có đáp án đúng. Kể nhầm thứ tự, thiếu một mùi, đều không sao.
- Chỉ dùng khi đã hoảng hẳn. Kỹ thuật này dễ hơn nhiều khi bạn bắt đầu lúc mới chớm căng, chứ không phải lúc đã lên đỉnh điểm.
Đào sâu thêm
Trang của NHS Oxford Health CAMHS ở mục Nguồn tham khảo có ví dụ cụ thể cho từng giác quan, viết cho người đang nằm trên giường không ngủ được. Đó là bản mô tả gốc mà bài này dựa vào.
Kỹ thuật liên quan
Đi bộ nhanh 10 phút
10 phútLiều vận động nhỏ nhất có ích, dùng được ngay khi đầu đang rối.
Thở có kiểm soát 4-7-8
2-3 phút, hai lần mỗi ngàyMột nhịp thở với thì thở ra kéo dài, đã được thử nghiệm có đối chứng trên nhóm bệnh nhân cụ thể.
Thở chậm có đếm nhịp
ít nhất 5 phútBài thở nền của NHS cho căng thẳng, lo âu và cơn hoảng loạn. Làm được ở bất cứ đâu.
Vận động đều đặn theo mức WHO khuyến nghị
150-300 phút mỗi tuần150 đến 300 phút vận động vừa sức mỗi tuần, chia nhỏ thế nào cũng được.
Nguồn tham khảo
- NHS Oxford Health CAMHS - Ground yourselfoxfordhealth.nhs.uk